(...) Ostatecznie bowiem czymże jest człowiek w przyrodzie? Nicością wobec nieskończoności, wszystkim wobec nicości, pośrednikiem między niczym a wszystkim. Jest nieskończenie oddalony od rozumienia ostate czności; cel rzeczy i ich początek są dlań na zawsze ukryte w nieprzeniknionej tajemnicy; równie niezdolny jest dojrzeć nicość, z której go wyrwano, jak nieskończoność, w której go pogrążono. (...) Człowiek jest dla siebie samego najbardziej zadziwiającym przedmiotem w naturze (...).
Człowiek, zawieszony między nieskończonością a nicością, poszukuje sensu i jest zdumiony swoją zdolnością do samorefleksji, co stanowi źródło lęku i motywacji.
Paradoks Kondycji Ludzkiej: Perspektywa Pascala
Cytat Pascala, „(...) Ostatecznie bowiem czymże jest człowiek w przyrodzie? Nicością wobec nieskończoności, wszystkim wobec nicości, pośrednikiem między niczym a wszystkim. Jest nieskończenie oddalony od rozumienia ostateczności; cel rzeczy i ich początek są dlań na zawsze ukryte w nieprzeniknionej tajemnicy; równie niezdolny jest dojrzeć nicość, z której go wyrwano, jak nieskończoność, w której go pogrążono. (...) Człowiek jest dla siebie samego najbardziej zadziwiającym przedmiotem w naturze (...),” to głęboka introspekcja na temat ludzkiej egzystencji, pełna egzystencjalnej lęku i filozoficznego paradoksu. Z psychologicznego punktu widzenia, Pascal dotyka fundamentalnych aspektów ludzkiej psychiki: potrzeby sensu, lęku przed nicością i zdumienia własnym istnieniem.
Pascal opisuje człowieka jako byt zawieszony między dwoma absolutami – nieskończonością (kosmiczną, ontologiczną) a nicością (nieistnieniem, brakiem). Ta dychotomia rodzi głęboki niepokój egzystencjalny. Człowiek, będąc „pośrednikiem”, nigdy nie jest w stanie w pełni pojąć ani swojego początku, ani końca, co prowadzi do poczucia zagubienia i fragmentaryczności istnienia. Z punktu widzenia psychologii rozwojowej, jest to bliskie doświadczeniu kryzysów tożsamości – poszukiwania swojego miejsca w świecie, świadomości skończoności i prób zrozumienia sensu życia. Niemożność ogarnięcia tych „ostateczności” prowadzi do frustracji poznawczej i poczucia kontyngencji – naszej przypadkowości i braku kontroli nad fundamentalnymi aspektami bytu.
Ranisz siebie, bo chronisz
wewnętrzne dziecko?
To ta odrzucona część Ciebie, która wciąż czeka na poczucie bezpieczeństwa, uznanie i miłość. I tylko Ty możesz ją nimi obdarzyć🤍
Co więcej, Pascal podkreśla, że człowiek jest dla siebie „najbardziej zadziwiającym przedmiotem w naturze”. To zdanie odzwierciedla introspekcyjną zdolność ludzkiego umysłu – naszą unikalną umiejętność refleksji nad własnym istnieniem, świadomością i miejscem w uniwersum. Z psychologicznego punktu widzenia, ta „zdumiewająca” natura człowieka leży u podstaw zarówno naszej kreatywności, zdolności do miłości, jak i do cierpienia. To właśnie ta zdolność do samorefleksji, choć czasem bolesna, jest jednocześnie źródłem naszego rozwoju i poszukiwania znaczenia. Poszukiwanie sensu, radzenie sobie z paradoksem własnej egzystencji, oraz nieustanna próba zrozumienia siebie w obliczu nieskończoności i nicości, stanowią centralne wyzwania dla ludzkiej psychiki, prowadząc do tworzenia systemów wartości, religii czy filozofii, które mają na celu nadać strukturę i ukojenie tej fundamentalnej niepewności.
W świecie, który każe Ci być kimś, odważ się być sobą.
Radykalna samoakceptacja to zaproszenie do wewnętrznej wolności.
Zobacz, czym jest i jak wiele może Ci dać!