Najszczęśliwiej czuje się ten, co ma najwięcej złudzeń.
Szczęście często wynika z optymistycznych interpretacji i iluzji na temat rzeczywistości, chroniących przed jej okrucieństwem.
„Najszczęśliwiej czuje się ten, co ma najwięcej złudzeń.” – Feliks Feldheim
To zdanie, pozornie cyniczne, otwiera fascynującą perspektywę na ludzkie doświadczenie szczęścia, stając się niejako manifestem pewnego nurtu myślenia, zarówno psychologicznego, jak i filozoficznego. Feldheim, poprzez tę zwięzłą formułę, dotyka istoty subiektywności naszego samopoczucia i złożonej relacji między rzeczywistością a jej interpretacją.
Kontekst Filozoficzny i Psychologiczny
Filozoficznie, cytat ten rezonuje z myślami myślicieli takich jak Fryderyk Nietzsche, który pisał o konieczności tworzenia fikcji i iluzji, by uczynić życie znośnym – a nawet pociągającym. Dla Nietzschego, bez pewnych „złudzeń” – czy to religijnych, moralnych, czy estetycznych – ludzka egzystencja byłaby zbyt druzgocąca, by mogła być akceptowana. Złudzenia stają się zatem mechanizmem obronnym, buforem oddzielającym nas od często brutalnej i bezsensownej (w pewnych ujęciach) rzeczywistości.
W perspektywie psychologicznej, myśl Feldheima doskonale wpisuje się w koncepcje związane z mechanizmami obronnymi ego, optymistycznym zniekształceniem rzeczywistości oraz funkcją opowieści, które tworzymy o sobie i świecie. Psychologia poznawcza wskazuje, że ludzie często angażują się w tzw. „positive illusions” – na przykład przeceniając swoje zdolności, kontrolę nad sytuacją czy przewidując lepszą przyszłość niż sugerują realne dane. Badania pokazują, że osoby, które posiadają te „złudzenia”, często cechuje wyższy poziom samooceny, większa odporność na stres i ogólnie lepsze samopoczucie. Nie są to patologiczne halucynacje, lecz raczej subtelne odchylenia od obiektywnej prawdy, które służą regulacji emocjonalnej i utrzymaniu psychologicznej równowagi.
Ranisz siebie, bo chronisz
wewnętrzne dziecko?
To ta odrzucona część Ciebie, która wciąż czeka na poczucie bezpieczeństwa, uznanie i miłość. I tylko Ty możesz ją nimi obdarzyć🤍
Cytat Feldheima sugeruje, że szczęście nie jest jedynie wynikiem zgodności z obiektywną rzeczywistością, lecz przede wszystkim kontekstem interpretacyjnym, który na nią nakładamy. Im bardziej ta interpretacja jest dla nas korzystna, pocieszająca, czy dająca poczucie sensu, tym większe prawdopodobieństwo poczucia szczęścia. Złudzenia mogą działać jak osłonowe okulary, które filtrują nieprzyjemne aspekty życia, pozwalając skupić się na tych, które podtrzymują nadzieję i dobrostan.
Jednakże, ważne jest rozróżnienie między zdrowymi „złudzeniami”, które umożliwiają funkcjonowanie i rozwój, a szkodliwym oderwaniem od rzeczywistości, które prowadzi do nieadekwatnych decyzji lub niemożności radzenia sobie z problemami. Feldheim najprawdopodobniej odnosił się do tych pierwszych – tych, które dają nam siłę do działania, wiarę w przyszłość i pozwalają na czerpanie radości z życia, mimo jego inherentnych trudności.
Ostatecznie, Feliks Feldheim zaprasza nas do refleksji nad tym, ile z naszego poczucia szczęścia jest *autentycznym odzwierciedleniem świata*, a ile *konstrukcją naszej psychiki*, spójnym i kojącym narracją, którą tworzymy, by nadać sens i wartość naszej egzystencji.
W świecie, który każe Ci być kimś, odważ się być sobą.
Radykalna samoakceptacja to zaproszenie do wewnętrznej wolności.
Zobacz, czym jest i jak wiele może Ci dać!