
Istota, która ma wyobraźnie rozwiniętą więcej niż zwykły śmiertelnik, istota nad inne wrażliwsza, zmysłowa, porywcza, istota, która w zakresie szczęścia i rozkoszy wie wszystko i pożąda z niesłychaną siłą - oto artysta.
Artysta - byt o wyostrzonej wyobraźni, wrażliwości, zmysłowości, porywczości, intensywnie pożądający pełni życia, poszukujący sensu w doświadczeniu.
Sienkiewiczowskie rozumienie artysty – między geniuszem a przekleństwem
Cytat Sienkiewicza maluje obraz artysty jako bytu wybitnego, lecz jednocześnie naznaczonego specyficznym psychologiczno-egzystencjalnym obciążeniem. To nie tylko kwestia talentu, ale głęboko zinternalizowanego modelu funkcjonowania, który definiuje jego sposób przeżywania świata.
Wyobraźnia rozwinięta „więcej niż zwykły śmiertelnik” jest fundamentalnym elementem, wykraczającym poza zwykłą kreatywność. Sugeruje ona zdolność do konstrukcji złożonych światów wewnętrznych, do przetwarzania rzeczywistości na poziomie symbolicznym i metaforycznym. Z psychologicznego punktu widzenia, artysta operuje na poziomie myślenia analogicznego i abstrakcyjnego, co pozwala mu dostrzegać sens i piękno tam, gdzie inni widzą jedynie powierzchowność. Ta rozwinięta wyobraźnia jest zarówno darem, umożliwiającym tworzenie, jak i potencjalnym źródłem wewnętrznego konfliktu – nieustannego zderzenia idealnych obrazów z niedoskonałą rzeczywistością.
Kolejne cechy – wrażliwość, zmysłowość i porywczość – rysują portret osoby o otwartym systemie nerwowym, intensywnie przetwarzającej bodźce zewnętrzne i wewnętrzne. Zmysłowość artysty nie ogranicza się do zmysłów fizycznych, lecz rozciąga się na odczucia emocjonalne, intuicję i empatię. Porywczość może być rozumiana jako wyraz silnego temperamentu, gotowości do szybkiego reagowania na bodźce emocjonalne, a także jako siła napędowa twórczości – spontaniczne impulsy, które przekładają się na akt artystyczny. W kontekście psychologii, takie cechy mogą wskazywać na wysoką reaktywność emocjonalną, która, choć niekiedy prowadzi do trudności w funkcjonowaniu społecznym, jest często niezbędna do głębokiego przeżywania i wyrażania świata.

W świecie, który każe Ci być kimś, odważ się być sobą.
Radykalna samoakceptacja to zaproszenie do wewnętrznej wolności.
Zobacz, czym jest i jak wiele może Ci dać!
Stwierdzenie, że artysta, „w zakresie szczęścia i rozkoszy wie wszystko i pożąda z niesłychaną siłą”, podkreśla jego zdolność do intensywnego poszukiwania i doświadczania przyjemności, zarówno w wymiarze fizycznym, jak i estetycznym czy duchowym. To odnosi się do hedonistycznej strony twórczości, gdzie akt tworzenia sam w sobie jest źródłem głębokiej satysfakcji. Jednakże, to intensywne pożądanie może również skrywać głęboką potrzebę wypełnienia wewnętrznej pustki lub ucieczki od egzystencjalnego lęku. Z punktu widzenia filozoficznego, artysta staje się poszukiwaczem sensu poprzez doświadczenie, a jego sztuka jest próbą uchwycenia esencji życia w jej najpełniejszych przejawach.