Człowiek jest to substancja, której istotę stanowi myślenie.
Myślenie to esencja ludzkiej istoty, obejmująca całą świadomość, definiująca nasze „ja” i kluczowa dla psychologii.
Myśl Kartezjusza, że „Człowiek jest to substancja, której istotę stanowi myślenie”, stanowi fundament dualizmu substancjonalnego i ma głębokie konsekwencje dla psychologii. Kartezjusz, poszukując niepodważalnego punktu wyjścia dla swojej filozofii, doszedł do wniosku, że niezależnie od tego, czy zmysły go oszukują, czy też istnieje złośliwy demon, jedna rzecz jest pewna: on sam myśli. Stąd słynne „Cogito ergo sum” – myślę, więc jestem. Dla Kartezjusza, myślenie nie jest jedynie jedną z funkcji człowieka, ale jego esencją, tym, co fundamentalnie odróżnia go od innych bytów.
Z perspektywy psychologicznej, Kartezjańskie „myślenie” obejmuje znacznie więcej niż tylko racjonalne rozumowanie. Obejmuje ono wszelką świadomość, czyli doświadczanie, odczuwanie, wyobrażanie sobie, wątpienie, rozumienie, pragnienie. To właśnie ta wewnętrzna, subiektywna sfera, która jest dla nas bezpośrednio dostępna, konstytuuje nasze „ja”.
Ranisz siebie, bo chronisz
wewnętrzne dziecko?
To ta odrzucona część Ciebie, która wciąż czeka na poczucie bezpieczeństwa, uznanie i miłość. I tylko Ty możesz ją nimi obdarzyć🤍
Cytat podkreśla centralną rolę procesów poznawczych w kształtowaniu ludzkiego doświadczenia i tożsamości. Oznacza to, że nasza świadomość, intencjonalność, zdolność do refleksji nad sobą i światem, a nawet nasze emocje (jako doświadczeniowe myślenie o stanie wewnętrznym), są tym, co nas definiuje. W konsekwencji ujęcie Kartezjusza doprowadziło do rozróżnienia między ciałem – substancją rozciągłą, podlegającą prawom fizyki – a duszą (umysłem) – substancją myślącą, wolną i nieśmiertelną.
Współczesna psychologia, choć odrzuca radykalny dualizm Kartezjusza w jego pierwotnej formie, nadal czerpie z jego dziedzictwa, badając procesy poznawcze, świadomość, tożsamość i rolę myślenia w kształtowaniu zachowań i emocji. Znaczenie to podkreśla unikalną zdolność człowieka do intrapekcji i konstruowania znaczenia, co jest kluczowe dla psychoterapii i rozumienia ludzkiej kondycji. W ujęciu Kartezjańskim, utrata zdolności do myślenia (w szerokim sensie świadomości) jest równoznaczna z utratą człowieczeństwa.
W świecie, który każe Ci być kimś, odważ się być sobą.
Radykalna samoakceptacja to zaproszenie do wewnętrznej wolności.
Zobacz, czym jest i jak wiele może Ci dać!