Miłość i nienawiść są dwoma obliczami tego samego.
Miłość i nienawiść są dwoma stronami głębokiego zaangażowania w drugiego człowieka, wzajemnie się przenikającymi i wynikającymi z intensywności więzi.
Cytat Gombrowicza, że „Miłość i nienawiść są dwoma obliczami tego samego”, to głęboka introspekcja w psychikę ludzką, odzwierciedlająca złożoność i dynamiczny charakter naszych emocji. Gombrowicz, mistrz demaskowania formy i ujawniania podszewki rzeczywistości, sugeruje, że te dwie potężne siły nie są sobie przeciwstawne w prosty sposób, lecz są nierozerwalnie ze sobą splecione, a wręcz wzajemnie z siebie wynikają.
Z perspektywy psychodynamicznej, szczególnie w ujęciu psychoanalizy, relacja miłości i nienawiści jest fundamentalna. Zygmunt Freud wskazywał na ambiwalencję uczuć jako nieodłączny element relacji międzyludzkich, zwłaszcza tych najbliższych. Miłość, by móc przetrwać, często musi zmagać się z frustracją, rozczarowaniem, a nawet poczuciem zranienia, które łatwo może przeistoczyć się w nienawiść – nienawiść do obiektu, który jednocześnie kochamy, ale który nas zawiódł, zranił, lub w jakiś sposób ogranicza naszą wolność czy poczucie wartości. Gombrowiczowskie „oblicza” sugerują, że nienawiść może być formą perwersyjnej miłości lub jej zdeformowanym odbiciem, które manifestuje się, gdy miłość nie znajduje ukojenia, spełnienia lub jest zagrożona.
Czy wiesz, że relacje z matką są kanwą
dla wszystkich innych relacji, jakie nawiązujesz w życiu?
Poznaj mechanizmy, które kształtują Cię od dzieciństwa.
Odzyskaj władzę nad sobą i stwórz przestrzeń dla nowych relacji – z matką, córką, światem i samą sobą 🤍
W kontekście filozofii egzystencjalnej, gdzie jednostka jest w centrum uwagi, miłość i nienawiść stają się reakcjami na drugiego człowieka, który zawsze stanowi wyzwanie dla naszej własnej podmiotowości. Drugi człowiek, będąc źródłem miłości i akceptacji, może także stać się źródłem lęku, zazdrości i wrogości, zwłaszcza gdy postrzegamy go jako zagrożenie dla naszej autonomii lub tożsamości. Nienawiść może być więc desperacką próbą obrony siebie przed wszechogarniającą bliskością lub utratą siebie w relacji.
Gombrowicz zdaje się również wskazywać na rolę maski i formy w tych emocjach. Miłość i nienawiść mogą przyjmować różne formy, często zaskakujące, czasem ukryte. Nienawiść, by nie zburzyć fasady społecznej, może przyjmować formę pasywnej agresji, ironii, ignorancji, a nawet perwersyjnej troski. Z kolei miłość, paradoksalnie, może prowadzić do działań autodestrukcyjnych lub destrukcyjnych wobec obiektu miłości, jeśli jest zaborcza, posesywna lub oparta na projekcjach własnych potrzeb. W istocie, obie emocje są wyrazem głębokiego zaangażowania w drugiego człowieka i świadectwem silnej, nierzadko bolesnej, więzi. Nie da się ich doświadczyć bez siebie nawzajem na głębokim, ludzkim poziomie, co czyni je nie dwoma przeciwieństwami, lecz dwiema stronami tej samej monety naszego skomplikowanego emocjonalnego życia.
W świecie, który każe Ci być kimś, odważ się być sobą.
Radykalna samoakceptacja to zaproszenie do wewnętrznej wolności.
Zobacz, czym jest i jak wiele może Ci dać!