
W młodości nasze szczęście jest nadzieją; w starości - rozpamiętywaniem nadziei młodości.
Młodość to nadzieja na przyszłość; starość to refleksja nad tym, jak te nadzieje ukształtowały życie i nadają mu sens.
Przeżywanie czasu i psychologia nadziei: Perspektywa Coleridge'a
Cytat Samuela Coleridge'a, „W młodości nasze szczęście jest nadzieją; w starości - rozpamiętywaniem nadziei młodości”, trafia w samo serce ludzkiego doświadczenia czasu, emocji i procesów poznawczych. Z perspektywy psychologii humanistycznej, szczególnie w nurcie psychologii pozytywnej, nadzieja jest nie tylko pasywnym oczekiwaniem, ale aktywnym procesem mentalnym, który nadaje sens życiu, motywuje do działania i sprzyja poczuciu dobrostanu. W młodości, kiedy przyszłość rozciąga się niezmierzona, a możliwości wydają się nieskończone, szczęście wywodzi się bezpośrednio z tego projekcyjnego aktu umysłu. Jest to dynamika aspiracji, marzeń i wiary w potencjalną realizację pragnień – stan emocjonalny, który jest napędzany przez oczekiwania.
W miarę upływu lat i zbliżania się do starości, perspektywa czasowa ulega fundamentalnej zmianie. Przyszłość kurczy się, a przeszłość staje się coraz bardziej dominująca. W tym kontekście, "rozpamiętywanie nadziei młodości" nie oznacza jedynie nostalgii czy żalu za tym, co przeminęło. Posiada ono również głębszy wymiar psychologiczny, odzwierciedlający procesy reinterpretacji własnej historii życia i poszukiwania sensu. Zgodnie z teorią rozwoju psychospołecznego Erika Eriksona, starość to faza Integracji Ego kontra Rozpaczy, gdzie kluczowe jest rozważenie własnego życia jako czegoś spójnego i sensownego. Rozpamiętywanie nadziei zebranych w młodości może być sposobem na dokonywanie bilansu, ocenianie stopnia realizacji własnych aspiracji i czerpanie pocieszenia z faktu, że te nadzieje w ogóle istniały i napędzały życie. To nie tylko wspomnienie samych nadziei, ale również emocji, które im towarzyszyły – optymizmu, zapału, ekscytacji. W ten sposób, nawet jeśli nie wszystkie młodzieńcze marzenia się spełniły, samo ich istnienie i dążenie do nich staje się źródłem wewnętrznego bogactwa i poczucia spełnienia. Taki proces świadczy o złożonej relacji między przeszłością a teraźniejszością, gdzie dawne emocje i oczekiwania nadal rezonują, kształtując doświadczenie starości i poczucie sensu życia.

Czy wiesz, że relacje z matką są kanwą
dla wszystkich innych relacji, jakie nawiązujesz w życiu?
Poznaj mechanizmy, które kształtują Cię od dzieciństwa.
Odzyskaj władzę nad sobą i stwórz przestrzeń dla nowych relacji – z matką, córką, światem i samą sobą 🤍