To, co ma być w sztuce żywym, wszystko to musi przejść duszę twórcy.
Sztuka żywa, autentyczna, musi emanować z głębi "duszy" twórcy, będąc przetworzeniem jego subiektywnych przeżyć i doświadczeń.
Cytat Stanisława Witkiewicza, że „To, co ma być w sztuce żywym, wszystko to musi przejść duszę twórcy”, stanowi głęboką psychologiczno-filozoficzną refleksję nad naturą aktu twórczego i jego autentyczności. W istocie, Witkiewicz nie ogranicza się tu jedynie do estetyki, lecz dotyka fundamentalnych zagadnień związanych z tożsamością, subiektywnością i procesem transformacji wewnętrznej.
To, co nazywamy „duszą twórcy”, w kontekście Witkiewicza, wykracza poza proste mechanizmy psychiczne czy intelektualne. Jest to raczej suma doświadczeń, przeżyć, emocji, lęków, pragnień, a nawet nieświadomych impulsów, które konstytuują całkowitość ludzkiego bytu. Sztuka, która ma być „żywa” – czyli autentyczna, rezonująca, oddziałująca na odbiorcę i ponadczasowa – nie może być jedynie mechanicznym wytworem umiejętności technicznych czy estetycznych zasad. Musi ona stać się emanacją głębszego wnętrza, przetworzonego i przeobrażonego przez unikalną perspektywę i wrażliwość twórcy.
Proces „przejścia duszę twórcy” jest niczym transformacja alchemiczna. Surowy materiał zewnętrznego świata, inspiracje, obserwacje, a także wewnętrzne impulsy, zostają poddane subiektywnej obróbce. W tej „duszy” dochodzi do syntezy i reinterpretacji, gdzie obiektywna rzeczywistość zostaje zabarwiona subiektywnym doświadczeniem. To nie jest pasywne odbicie rzeczywistości, lecz aktywne jej przetworzenie, nadanie jej nowego sensu i kształtu, który jest niepowtarzalny i nasycony indywidualną energią twórcy.
W świecie, który każe Ci być kimś, odważ się być sobą.
Radykalna samoakceptacja to zaproszenie do wewnętrznej wolności.
Zobacz, czym jest i jak wiele może Ci dać!
Psychologicznie, ten cytat wskazuje na niezbędność zaangażowania całego Ja w proces twórczy. Autentyczna twórczość wymaga głębokiego zanurzenia się w siebie, eksploracji własnych emocji i myśli, często tych nieświadomych. Opiera się na subjektomizacji obiektu artystycznego, co oznacza, że twórca nie tworzy tylko z zewnątrz, ale wnosi w dzieło cząstkę siebie. Jest to więc proces autoekspresji i samopoznania. Jeśli dzieło nie przejdzie przez ten filtr wewnętrzny, pozostanie powierzchowne, bezduszne, pozbawione tego „życiodajnego” pierwiastka, który sprawia, że sztuka staje się czymś więcej niż tylko dekoracją czy rzemiosłem.
W kontekście filozoficznym, Witkiewiczowska myśl podkreśla nieredukowalność indywidualnego doświadczenia i jego centralną rolę w procesie tworzenia sensu i wartości. Sztuka staje się więc mostem między subiektywnym światem twórcy a obiektywnym światem odbiorcy, niosąc ze sobą ślad unikalnego istnienia. Dzieło staje się świadectwem wewnętrznej podróży i ekspresją złożoności ludzkiej psychiki.