Bije zegar godziny, my wtedy mawiamy: „Jak też czas szybko mija!" - a to my mijamy.
Mówiąc „czas mija”, unikamy świadomości własnego przemijania. Jesteśmy pędzącymi istotami, nie czas.
Głębokie Zrozumienie Ułudy Czasu i Egzystencji
Cytat Stanisława Jachowicza: „Bije zegar godziny, my wtedy mawiamy:
„Jak też czas szybko mija!” - a to my mijamy.”, to genialne w swej prostocie, a zarazem głębokie filozoficzno-psychologiczne spostrzeżenie, które przenika do samej istoty ludzkiego doświadczenia czasu i istnienia. Jego psychologiczne znaczenie tkwi w ujawnianiu fundamentalnego mechanizmu obronnego i poznawczej iluzji, którą tworzymy w obliczu nieuchronności przemijania.
Kluczowe jest tu rozróżnienie pomiędzy obiektywnym upływem czasu, symbolizowanym przez „bicie zegara”, a subiektywnym doświadczeniem tego upływu. Ludzka psychika, z natury rzeczy, unika konfrontacji z własną śmiertelnością i skończonością. Mechanizmem obronnym jest tutaj projekcja – zamiast uznać, że to my jako istoty biologiczne i egzystencjalne podlegamy procesom starzenia i przemijania, przypisujemy tę dynamikę czasowi samemu w sobie. Mówiąc „czas szybko mija”, dehumanizujemy proces, czyniąc go zewnętrznym, abstrakcyjnym bytem, który pędzi niezależnie od nas. To swego rodzaju zdystansowanie się od własnej kruchości.
Z perspektywy egzystencjalizmu, cytat Jachowicza doskonale oddaje lęk przed nicością – fundamentalne uczucie związane ze świadomością własnej śmierci. Ucieczka w iluzję, że to czas „mija”, a nie my, jest próbą złagodzenia tego lęku. Pozwala nam to na chwilowe oderwanie się od odpowiedzialności za własne istnienie i od konieczności nadawania mu sensu w obliczu jego skończoności. Jest to psychologiczna ucieczka od refleksji nad naszą efemerycznością.
Ranisz siebie, bo chronisz
wewnętrzne dziecko?
To ta odrzucona część Ciebie, która wciąż czeka na poczucie bezpieczeństwa, uznanie i miłość. I tylko Ty możesz ją nimi obdarzyć🤍
Jednocześnie, cytat skłania do autorefleksji. Kiedy uświadomimy sobie, że „to my mijamy”, otwieramy się na głębsze zrozumienie własnej agencyjności wobec czasu. Nie jesteśmy biernymi obserwatorami, lecz aktywnymi uczestnikami procesu przemijania. Ta świadomość może prowadzić do zmiany percepcji wartości czasu, skłaniając nas do bardziej świadomego i pełnego życia. Zamiast biernie obserwować, jak czas „leci”, możemy zacząć bardziej świadomie wypełniać „nasze mijanie” treścią, sensem i autentycznością. To przejście od pasywnego odbiorcy do aktywnego twórcy własnego, skończonego losu.
W kontekście psychologii pozytywnej, uświadomienie sobie prawdy zawartej w cytacie może prowadzić do zwiększenia wdzięczności za każdą chwilę i bardziej intensywnego przeżywania teraźniejszości (mindfulness). Zamiast koncentrować się na ulotności czasu, przenosimy uwagę na wartość i niepowtarzalność własnego istnienia. Cytat jest więc nie tylko krytyką złudzeń, ale również zaproszeniem do głębszego i bardziej autentycznego doświadczenia życia.
W świecie, który każe Ci być kimś, odważ się być sobą.
Radykalna samoakceptacja to zaproszenie do wewnętrznej wolności.
Zobacz, czym jest i jak wiele może Ci dać!