Oddychanie

Naturalnym sposobem oddychania – w sytuacjach niewymagających stresowej mobilizacji i niezwiązanych z podejmowaniem dużego fizycznego wysiłku – jest swobodny oddech przeponowy, zwany też brzusznym (ang. effortless abdominal breathing – EAB). Na poziomie zewnętrznej obserwacji i odczuwania polega on na tym, że w fazie wdechu brzuch się lekko zapada, a w fazie wydechu wybrzusza. Ten sposób oddychania ma największą sprawność – czyli daje najlepszy efekt energetyczny w relacji do energii pochłanianej przez aparat mięśniowy, który go napędza, a także wentyluje dolne partie płuc i wypełnia 60-70% ich pojemności.

Swobodne przeponowe oddychanie (ang. EAB) optymalnie dotlenia i energetyzuje wszystkie komórki, tkanki, narządy i układy organizmu, w tym układ odpornościowy, co sprzyja dobremu funkcjonowaniu całego ciała, a tym samym podnosi barierę immunologiczną. Dodatkowo EAB – gdy świadomie jest uruchamiamy w sytuacjach stresowych, na które reagujemy nieadekwatnym napięciem i mobilizacją połączoną z lękiem lub agresją – wyłącza lub mityguje działanie trybu walka/ucieczka i przywraca stan optymalnej mobilizacji.

Wiele dolegliwości, takich jak lęk, depresja, agresywność i drażliwość, zaburzenia snu, spadek odporności, bóle kręgosłupa, zaburzenia łaknienia, spadek libido, przeciążenie stawów, zaburzenia trawienia i wydalania, wysoki poziom cukru we krwi, nadmierna krzepliwość krwi – może być skutkiem długotrwałego stresu. EAB wyłącza układ walka/ucieczka, działa kojąco i wyciszająco, pomaga spowolnić tętno i obniżyć ciśnienie krwi. Wspiera też metabolizm i eliminację hormonów stresu (adrenaliny i kortyzolu), dzięki czemu organizm rozluźnia się i odzyskuje zdolność do optymalnej mobilizacja oraz regeneracji. Dlatego praktyki oddechowe typu EAB są często stosowane w celu zmniejszenia, a nawet wyeliminowania tych zaburzeń.

Niepokój, złość lub strach związane są z szybkim i płytkim oddychaniem piersiowym. Nie bez powodu mówi się „weź głęboki oddech”, kiedy ktoś jest zestresowany lub zdenerwowany. Świadome przełączanie się na oddech przeponowy i spowolnienie oddechu umożliwia zmniejszenie, a nawet eliminację strachu i niepokoju. Podobnie jest z agresją i drażliwością.

Pogłębiony, spokojny oddech przeponowy oddziałuje korzystnie na cały organizm. Także na mózg i jego funkcje. Mózg potrzebuje dużych ilości tlenu (z każdego wdechu zabiera go około 20%), jest więc szczególnie wrażliwy na niedotlenienie.

Oddychanie przez nos jest właściwym i korzystnym dla organizmu sposobem oddychania. Nos filtruje wdychane powietrze z pyłów i alergenów, oraz nadaje mu optymalną w danych warunkach temperaturę i wilgotność. Oddychanie przez usta nie filtruje i nie ogrzewa powietrza, wysusza błony śluzowe jamy ustnej i gardła, co zwiększa ryzyko zapalenia gardła i górnych dróg oddechowych, a nawet płuc. Ponadto stale otwarte usta sprawiają, że pojawiają się niekorzystne zniekształcenia zgryzu, żuchwy, układu twarzy i głośni.